Tijdens het maken van een filmpje over het jaar 2021 kwam ik beelden tegen van een demonstratie ten tijde van de coronamaatregelen. Een demonstratie waar ik nu waarschijnlijk niet meer naar toe zou gaan, want demonstraties worden altijd misbruikt, leren we de laatste jaren.
Nu de jaren verstrijken, de mensen het er niet meer over hebben, blijft het toch knagen, want je hebt geleerd, wat mensen waard zijn als het erop aankomt. En zij die vinden dat ik me aanstel, zij zijn het.
De volgende tekst maakte ik voor het filmpje:
2021 was het jaar dat alles stil leek te staan.
Corona was nog steeds gaande, en ondanks dat we inmiddels wel wisten dat het met de mortaliteit wel meeviel, werden de maatregelen steeds dreigender.3G, 2G, ineens ergens niet meer naar binnen mogen. Het werkte benauwend, niet zozeer omdat we bepaalde vrijheden kwijt waren, misschien voorgoed, maar omdat je op je klompen kon aanvoelen dat dit sentiment niet uit zichzelf zou stoppen. Mislukte maatregelen riepen nieuwe maatregelen op, die op haar beurt mislukten..
Gelukkig werden we ingehaald door de realiteit, omikron kwam, en ineens was de eens zo gevaarlijke ziekte haar betovering kwijt. En zo snel als de bijna psychotische angst op kwam, zo snel was ze ook weer weg. Soms zo snel, dat ik dacht, wacht eens mensen, je kunt nog steeds vervelend ziek worden, waarom zitten jullie nu met de deuren en ramen weer dicht met zijn allen te zingen in een zaaltje?
Mischien wachtte zowel de gewone mensen als de macht op dit groene licht van buiten, een signaal om te stoppen met het verhaal dat hoe dan ook zou doodlopen. Een signaal om zonder kleerscheuren uit het verhaal te kunnen stappen. Alsof een ruzie tussen twee kinderen werd gestopt door de leerkracht, en eigenlijk de 2 kinderen het wel fijn vonden dat iemand ingreep, omdat de strijd op niks zou uitlopen…
En daarna kwam dus ook het grote zwijgen, net als die keer dat je een verkeerde auto hebt aangeschaft, die ruil je, en daarna snel vergeten. Een gestopte ruzie, een gemaakte fout, je rakelt hem liever niet op. Allemaal heel logisch, begrijpelijk. Maar voor de mensen die zich zorgen maakten, die bang waren dat het verhaal wel eens ernstig had kunnen ontsporen, die aan den lijven hadden gevoeld wat het is om als paria gezien te worden, die vriendschappen hadden zien verdwijnen…Voor hen is het grote zwijgen pijnlijk, zeker wanneer men dan ook nog zegt ‘met de kennis van nu. ‘Vroeg of laat moet ook dit hoofdstuk met open vizier worden afgesloten, iedereen moet met de billen bloot.
De ‘wappies’ van toen zijn soms ook helemaal doorgeslagen, maar als we niet willen evalueren op deze en andere dossiers, dan zal de groep afhakers alleen maar groeien en ook radicaliseren, en op een gegeven moment ook grijpen naar de instrumenten van onmacht, zoals censuur, cancelen en wegwerken van ongewenste feiten. De waarheid staat niet vast, wanneer deze is verkozen, of gegoten is dogma’s. Instituties falen en corrumperen, en dat niet willen erkennen, is hen juist ondermijnen. Een waarheid afdwingen is vragen om leugens. Kritiek is niet ‘ondermijnen’, de ramen en deuren sluiten wel.
En daarmee raakt het gezag zoek, en juist dan slaan volksmenners toe.Niet de oproerkraaiers zelf ondermijnen de rechtsstaat, de democratie, ze is slechts een teken, de kanarie in de kolenmijn dat de rechtstaat en de democratie haar zelfreinigend vermogen is verloren.Het is zoeken naar de oorzaak van dat verval, alvorens de jacht te openen op de kanaries.
Het gezag terugwinnen door retrospectie, debat en openheid, niet door framing, censuur en geheimzinnigheid.
Maar ik weet wel waarom het nog niet zover is, de belangen die toen speelden, spelen namelijk nog steeds. Het verhaal is veranderd, misschien wat luchtiger, de processen gaan gewoon door, totdat de boel vastloopt, het elastiek breekt.
